Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras
Bu çalışmada, Clement Greenberg’in modernist biçimcilik kuramını kökenleri, gelişimi, etkisi ve eleştirileriyle birlikte çok yönlü bir perspektiften analiz etmek amaçlanmıştır. Çalışmanın kapsamı, biçimcilik kuramının tarihsel öncüllerinden başlayarak Greenberg’in temel argümanlarının gelişimini, so...
Saved in:
| Main Author: | |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi
2025-08-01
|
| Series: | Bodrum Journal of Art and Design |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://dergipark.org.tr/tr/pub/bodrum/issue/93532/1670023 |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849228547530424320 |
|---|---|
| author | Erdem Oğuz |
| author_facet | Erdem Oğuz |
| author_sort | Erdem Oğuz |
| collection | DOAJ |
| description | Bu çalışmada, Clement Greenberg’in modernist biçimcilik kuramını kökenleri, gelişimi, etkisi ve eleştirileriyle birlikte çok yönlü bir perspektiften analiz etmek amaçlanmıştır. Çalışmanın kapsamı, biçimcilik kuramının tarihsel öncüllerinden başlayarak Greenberg’in temel argümanlarının gelişimini, soyut dışavurumculuk gibi akımlar üzerindeki yönlendirici rolü ile hakimiyet süreci ve sonrasında aldığı temel eleştirileri içermektedir. Çalışmada nitel araştırma yöntemleri kullanılmış; Greenberg’in metinleri, ilgili literatürdeki temel argümanlar ve dönemin kavramsal yapıları ile karşılaştırmalı analiz yaklaşımıyla yorumlanmış ve çözümlenmiştir. Sonuç olarak, Greenberg’in medyum özgüllüğü, düzlemsellik ve tarihsel ilerleme gibi kavramlarla şekillendirdiği biçimci kuramın, modern sanatın algılanışında ve kanonunun oluşumunda belirleyici bir etki yarattığı saptanmıştır. Ancak bu kuramın içerik, bağlam ve alternatif sanatsal ifadeleri dışlaması nedeniyle indirgemecilik, tarihselcilik ve seçkincilik gibi önemli eleştirilere hedef olduğu da tespit edilmiştir. Kuramın bu sınırlılıkları, onun mirasının hem kurucu hem de sorunlu yönlerini içeren diyalektik doğasını belirlemiştir. Çalışma, Greenberg’in sanat tarihindeki yerinin ve karmaşık mirasının, ancak faaliyet gösterdiği dönemin entelektüel ve kültürel koşulları dikkate alınarak anlaşılabileceğini vurgulamaktadır. Bu analiz, onun düşüncesini bütüncül ve bağlamsal bir çerçevede sunarak ilgili literatüre katkı sağlamayı hedeflemektedir. |
| format | Article |
| id | doaj-art-e04bd50934fe4dbfaab94fc1db19cd93 |
| institution | Kabale University |
| issn | 2822-2563 |
| language | English |
| publishDate | 2025-08-01 |
| publisher | Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi |
| record_format | Article |
| series | Bodrum Journal of Art and Design |
| spelling | doaj-art-e04bd50934fe4dbfaab94fc1db19cd932025-08-22T22:10:10ZengMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiBodrum Journal of Art and Design2822-25632025-08-0142288303https://doi.org/10.58850/bodrum.1670023Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel MirasErdem Oğuz 0https://orcid.org/0000-0003-3834-889XBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiBu çalışmada, Clement Greenberg’in modernist biçimcilik kuramını kökenleri, gelişimi, etkisi ve eleştirileriyle birlikte çok yönlü bir perspektiften analiz etmek amaçlanmıştır. Çalışmanın kapsamı, biçimcilik kuramının tarihsel öncüllerinden başlayarak Greenberg’in temel argümanlarının gelişimini, soyut dışavurumculuk gibi akımlar üzerindeki yönlendirici rolü ile hakimiyet süreci ve sonrasında aldığı temel eleştirileri içermektedir. Çalışmada nitel araştırma yöntemleri kullanılmış; Greenberg’in metinleri, ilgili literatürdeki temel argümanlar ve dönemin kavramsal yapıları ile karşılaştırmalı analiz yaklaşımıyla yorumlanmış ve çözümlenmiştir. Sonuç olarak, Greenberg’in medyum özgüllüğü, düzlemsellik ve tarihsel ilerleme gibi kavramlarla şekillendirdiği biçimci kuramın, modern sanatın algılanışında ve kanonunun oluşumunda belirleyici bir etki yarattığı saptanmıştır. Ancak bu kuramın içerik, bağlam ve alternatif sanatsal ifadeleri dışlaması nedeniyle indirgemecilik, tarihselcilik ve seçkincilik gibi önemli eleştirilere hedef olduğu da tespit edilmiştir. Kuramın bu sınırlılıkları, onun mirasının hem kurucu hem de sorunlu yönlerini içeren diyalektik doğasını belirlemiştir. Çalışma, Greenberg’in sanat tarihindeki yerinin ve karmaşık mirasının, ancak faaliyet gösterdiği dönemin entelektüel ve kültürel koşulları dikkate alınarak anlaşılabileceğini vurgulamaktadır. Bu analiz, onun düşüncesini bütüncül ve bağlamsal bir çerçevede sunarak ilgili literatüre katkı sağlamayı hedeflemektedir.https://dergipark.org.tr/tr/pub/bodrum/issue/93532/1670023clement greenbergbiçimcilikmodernizmsanat eleştirisisoyut dışavurumculuk |
| spellingShingle | Erdem Oğuz Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras Bodrum Journal of Art and Design clement greenberg biçimcilik modernizm sanat eleştirisi soyut dışavurumculuk |
| title | Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras |
| title_full | Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras |
| title_fullStr | Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras |
| title_full_unstemmed | Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras |
| title_short | Clement Greenberg ve Modernist Biçimciliğin Diyalektiği: Kökenler, Hakimiyet ve Eleştirel Miras |
| title_sort | clement greenberg ve modernist bicimciligin diyalektigi kokenler hakimiyet ve elestirel miras |
| topic | clement greenberg biçimcilik modernizm sanat eleştirisi soyut dışavurumculuk |
| url | https://dergipark.org.tr/tr/pub/bodrum/issue/93532/1670023 |
| work_keys_str_mv | AT erdemoguz clementgreenbergvemodernistbicimciligindiyalektigikokenlerhakimiyetveelestirelmiras |