Kâbe’nin İsimleri Üzerine Bir İnceleme - Nilgün Çevik; Şenay Özgür Yıldız (Diyanet İlmi Dergi)

(untitled)
İslâm inancına göre Kâbe, yeryüzünün en kadîm mabedidir. Bu mabed Müslümanların inanç ve ibadet hayatının merkezidir. Kâbe, İslâm itikadında uluhiyyet ve ubudiyyetin mazhar alanı olarak Müslümanların namaz ibadetleri için yönelme, hac ve umre ibadetlerinde toplanma merkezidir. Bu merkezin bilinen ismi Kâbe olmakla birlikte kullanılan diğer isimleri de mabedin tarihi üzerine geniş malumat vermektedir. Kaynaklarda İslâmî dönemden önce küp şeklindeki her evin adının kâbe olduğu, kâbe isminin özel bir isim olmayıp genel bir isim olarak kullanıldığı, dörtgen olan her eve kâbe ismi verildiği kaydedilmekte, kâbe kelimesinin somut ve soyut birçok anlamı zikredilmektedir. Mabede yüksekliği, dörtgenliği yanı sıra şerefi sebebiyle kâbe denilmektedir. Makalede, kâ’b kelimesinden türeyen Kâbe ifadesinin sahip olduğu anlam içeriği ve derinliği izah edilecektir. Ayrıca literatürde tespit ettiğimiz Câhiliye’de ve İslâmî dönemde kullanılan Kâbe’nin dinî, tarihî, coğrafî, içtimâî, edebî, ticarî, siyasî ve kültüre ait birçok alanla münasebetine işaret eden yirmi bir adet ismi açıklanacaktır.