ارزیابی کاربرد توأم اکسین وعناصرغذایی جهت انگیزش تولید ریشه در قلمه برگ نو ژاپنی(Ligustrum lucidum) - سیده مجیده محمدنژاد گنجی; حسین زارعی; مصطفی خوشحال سرمست; وحید اکبرپور (Pizhūhish/hā-yi tulīd-i giyāhī)
سابقه و هدف: فضای سبز شهری دارای ارزش اکولوژیکی طبیعی می باشد و سرگرمی و منافع جسمی و روحی فراوانی را برای شهروندان فراهم می سازند. در علم باغبانی تزئینی و فضای سبز جهات زیبا شناختی گیاهان و همچنین نقش آنها در کنترل شرایط نامساعد محیطی از قبیل آلودگی هوا، بادهای شدید، نور شدید آفتاب، برف و باران و سیلاب مورد توجه قرار می گیرد. گیاه برگ نو ژاپنی در اکثر مناطق به دلیل تحمل آفات، آلودگی هوا و باد به عنوان یک گیاه به منظور محوطه‌سازی عالی محسوب می‌شود. علاوه بر این در خاک‌های فقیر نیز سریع رشد می‌کند و سایه خوبی را فراهم می‌کند. سخت ریشه زا بودن این گونه و طولانی بودن فرآیند ریشه دهی منجر به طراحی و اجرای این پژوهش گردید.مواد و روش ها: به منظور بررسی تأثیر هورمون ایندول بوتیریک اسید و عناصر غذایی آهن، روی و بور بر ریشه زایی قلمه گیاه برگ نو ژاپنی (ابلق)، پژوهشی به صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی با دو عامل( سه تکرار) انجام شد. فاکتور اول شامل غلظت های مختلف هورمون ایندول بوتیریک اسید (0 ،50، 100 ،150 قسمت در میلیون) با روش اسپری بر روی برگ و فاکتور دوم شامل سه عنصر غذایی آهن با غلظت (0 ،4، 8 ،16 قسمت در میلیون)، روی با غلظت(27،0/54،0/08،0/1 قسمت در میلیون) و بور با غلظت (13،0/26،0/54،0/0 قسمت در میلیون) به شیوه کود آبیاری بود.یافته ها: نتایج نشان داد که بالاترین درصد ریشه زایی و بیشترین تعداد جوانه و برگ در تیمار ایندول بوتیریک اسید 50 پی پی ام مشاهده شد. طویلترین طول ریشه تحت تأثیر تیمار ایندول بوتیریک اسید 100 پی پی ام قرار گرفت و بیشترین تعداد ریشه در اثر متقابل ایندول بوتیریک اسید 50 پی پی ام و بور 26/0 پی پی ام و روی 27/0 پی پی ام دیده شد.استفاده از غلظت 50 و 100 پی پی ام ایندول بوتیریک اسید و روی 08/1 پی پی ام نیز سبب کاهش قابل توجه میزان فنول کل گردید. همچنین در بین تیمارها کمترین میزان فعالیت آنزیم پراکسیداز مربوط به استفاده از ایندول بوتیریک اسید 50 و 100 پی پی ام و آهن 4 پی پی ام بود. نتیجه گیری: نتایج پژوهش حاضر به وضوح نشان می دهد که تیمار ایندول بوتیریک اسید و ترکیب توأم آن با برخی عناصر غذایی قادر به بهبود و تسریع فرآیند ریشه زایی قلمه های برگ نو ژاپنی است و کاربرد آنها در نهالستان های تجاری برای افزونش توسط قلمه قابل توصیه است.