TÜRKİYE’NİN GÖÇ GERÇEKLİĞİ VE ÖRGÜTLENMESİ ÜZERİNE BİR TARTIŞMA - A DISCUSSION ON TURKEY'S MIGRATION REALITY AND ORGANIZATION - Mustafa Altunok (Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi)
Dünyacoğrafyasının demografik, kültürel, toplumsal şekillenişi göçlerlegerçekleşmektedir. Bu özellik nedeniyle geçiş üssü konumunda olan coğrafyalardagöç genel bir gerçeklik olmakla birlikte birdenbire gerçekleşen göçler büyükdeğişimlere neden olmaktadır. Göçler bu etkisi dolayısıyla genellikle göçedilen toplum veya ülke insanları için büyük sorunlara neden olmakta veya enazından öyle görünmektedirler. Göçler büyük ölçüde daha iyi refah seviyesineerişmek gibi nedenlerle gerçekleşse de savaşlar, afetler gibi nedenlerle dezorunlu olarak ortaya çıkabilmektedir. Nedeni ne olursa olsun bir ülkeden birbaşka ülkeye gitmek, yerleşmek, yaşamı sürdürmek gibi eylemlerin tamamıdevletlerin onayıyla gerçekleşmektedir. İnsanlık tarihinin hemen her aşamasında olangöç küreselleşme ile başka bir form almış, göç mevzuatı ve örgütlenmesiyleuluslararası düzenlemelerin etkinliği önem kazanmıştır. Ancak göçün artan uluslararası önemine bağlıolarak şemsiye veya çatı nitelikli düzenleme ve yaklaşımlar ulusötesi biranlayışla belirlenmeye çalışılsa da öncelikle etkisi göç edilen ülke veyatopluma yönelik olduğu için ulusal düzeyde çeşitli hukuksal, örgütsel vedolayısıyla yönetsel reformlar gerektirmektedir. Bu gereklilik pek çok ülkegibi Türkiye için de kendi göstermiştir. Komşu ülke olan Suriye’de çıkan iç savaşnedeniyle Türkiye’ye önemli sayıda göç eden insan olmuştur. Dolayısıyla2000’lerin başında Avrupa Birliği üyelik süreciyle başlayan göçe ilişkinörgütlenme süreci 2011’den sonra Suriyelilerin yoğun göçleri karşısında ivediliklereforma tabi tutulmuştur. Bu makale kapsamında söz konusu reformlar merkezindekonu ele alınmaya çalışılacak ve bazı temel kabullere ilişkin farklı bakışaçıları sunulmaya çalışılacaktır. İlk olarak gerçekte göç bir sorun mudur? Busorunun cevabı verilmeden diğerlerini bulmak kolay değildir. Dolayısıylakonunun tartışılması gereken temel boyutlarından biri budur. İkinci boyutkavram ve konuya yaklaşıma yöneliktir. Ve üçüncü boyut klasik bir kamuörgütlenmesi bu konunun çözümüne ne derece cevap verebilir? Bu çalışmabelirtilen temel soru ve boyutlar itibarıyla konuya farklı bir yaklaşım veöneri getirme çabası olarak değerlendirilebilir.