ترجمه؛ گونه‏ ای اقتباس (مطالعه موردی: اقتباس سینمایی از رمان آلیس در سرزمین عجایب) - فاطمه زند; افسانه حسن زاده دستجردی; فاطمه زهرا نظری رباطی (پژوهش ادبیات معاصر جهان)
اقتباس حوزه‏ای جدید در مطالعات ادبی بینامتنی است که یکی از موضوعات آن بررسی چگونگی ترجمه یک متن و تبدیل آن به دیگر رسانه‏ها است. پژوهشگران این حوزه تبدیل متن ادبی به فیلم و دیگر رسانه‏‌ها را نوعی ترجمه می‌دانند که در آن نشانه‏های کلامی به نشانه‌های غیر کلامی تبدیل‏می‌شود. رمان آلیس در سرزمین عجایب نوشته لویس کارول یکی از آثاری است که تاکنون، اقتباس‏های سینمایی گوناگونی از آن صورت گرفته‏است. هدف ما در پژوهش حاضر، بررسی تغییرات فیلم آلیس در سرزمین عجایب ساخته برتون در مقایسه با رمان بوده‏است. بدین منظور، با توجه به دیدگاه کاهیر درباره انواع اقتباس سینمایی از متون ادبی به عنوان نوعی ترجمه و تعریف کوریگان از وفاداری فیلم به اثر ادبی‏، عناصر داستان ازجمله شخصیت‏ها و چهار بخش از رمان که در طرح داستان نقش اساسی دارند، با فیلم مقایسه و تغییرات فیلم نسبت به رمان مطالعه شد. حاصل آنکه اقتباس سینمایی برتون از این رمان را می‏توان نوعی ترجمه سنتی دانست که در آن، شخصیت‏ها، زمان، مکان، و طرح اصلی داستان حفظ شده، اما هویت آلیس دچار تغییر و تحول شده است.