نقش زمین بر فرم و پلان ساختمان‌‌‌‌‌های بافت قدیم روستای هجیج - مسعود رضایی; کارن فتاحی; سعید مرادی; بهزاد وثیق (منظر)
در دو دهۀ اخیر با دگرگونی منطبق با برنامه‌‌‌‌‌های نوسازی روستاها در چهارچوب طرح‌‌‌‌‌های هادی بر ساختار آبادی‌‌‌‌‌های کشورمان، قسمت اعظمی از بافت‌‌‌‌‌های ارزشمند ویران شده و بیش از هر چیز سیمای قریه‌‌‌‌‌ها را به چهرۀ شهرها نزدیک کرده است. از این میان روستای هجیج شهرستان پاوه با سیمای پلکانی، نمونه‌‌‌‌‌های متفاوت و ارزشمندی از الگوهای مسکن بومی را در بافت خود دارد اما تبدیل‌شدن به دهکدۀ توریستی و احداث بناهای جدید سبب شده تا ساختاری متضاد با معماری محلی نمایان گردد به‌نحوی که طی سالیان آینده، شکل کلی روستا تغییر می‌کند.شناخت و حفظ شیوه‌‌‌‌‌ها و رویکردهای مفید ساخت بنا که در تقابل یا همراهی با طبیعت در معماری بومی و پلکانی روستای هجیج شکل گرفته، از ضروریات نگارش این پژوهش است. تا نتایج آن در طراحی و ساخت بناهای جدید روستا به‌عنوان گزینه‌‌‌‌‌ای تأثیرگذار بررسی شود. لذا این پژوهش به‌دنبال ارائۀ پاسخ‌‌‌‌‌هایی به رابطۀ بین معماری و طبیعت و هم‌‌‌‌‌چنین شناسایی نقش توپوگرافی بر چگونگی فرم بناهای مسکونی روستای هجیج است.این پژوهش در بستر مطالعات کتابخانه‌‌‌‌‌ای و برداشت‌‌‌‌‌های میدانی و با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی شکل گرفته است.نتایج نشان داد که فرم کوه (نحوۀ گسترش از دامنه تا قله)، شیب و جنس زمین محل احداث بناها باعث شکل‌گیری سه گونه بنا از لحاظ نحوۀ استقرار بر روی دامنۀ کوه و چگونگی ارتباط با زمین در این روستا شود و زمینه‌‌‌‌‌ساز شکل‌‌‌‌‌گیری معماری پلکانی باشند. به‌طوری که می‌‌‌‌‌توان از لحاظ ارتباطی، تاثیرگذاری طبیعت بر معماری را به‌عنوان ویژگی شاخص معماری بومی این منطقه از کشور عنوان کرد.