Nörodejeneratif Hastalıklarda Umut Verici Bir Terapötik Hedef: Sestrin-2 - Ahmet Hüsamettin Baran (Sağlık Akademisi Kastamonu)
Alzheimer, Parkinson, Huntington ve amyotrofik lateral skleroz dâhil olmak üzere nörodejeneratif hastalıklar günümüz dünyasında giderek daha yaygın hale gelen, multifaktöriyel ve ilerleyici tipte hastalıklardır. Nörodejeneratif bozuklukların yaygın etiyolojilerinin başında yaşlanma, oksidatif stres ve mitokondriyal disfonksiyon gelmektedir. Nörodejeneratif hastalıkların tedavisinde kullanılan güncel ilaçlar hastanın yaşam kalitesini iyileştirse de hastalığın gelişimini ve ilerlemesini yavaşlatan veya önleyen bir tedavi henüz mevcut değildir. Bu ilaçların en büyük dezavantajı ise kronik kullanımlarında ciddi yan etkilerle karşılaşılmasıdır. Bu kapsamda yeni terapötik hedeflere yönelik uzun vadede yan etki profili düşük yeni ajanlara ihtiyaç duyulmaktadır. Son zamanlarda gerçekleştirilen çalışmalarda, stresle indüklenebilir bir metabolik protein olan Sestrin-2’nin reaktif oksijen türlerini baskıladığı, metabolizma ve inflamasyonu düzenlediği ve genotoksisite ve oksidatif stres, mitokondriyal disfonksiyon, endoplazmik retikulum stresi ve hipoksi dâhil olmak üzere çeşitli zararlı uyaranlara karşı hücresel koruma sağladığı gösterilmiştir. Sestrin-2’nin düzenlenmesi ve sinyal mekanizmalarına ilişkin çığır açan araştırmalarla, potansiyel rolü ve konak yanıtındaki önemi konusundaki bilgilerimiz önemli derecede artmış olsa da Sestrin-2’nin nörodejeneratif hastalıklarda işlevleri için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada, nörodejeneratif hastalıklarda önemli bir terapötik hedef olma potansiyeline sahip Sestrin-2’ye dikkat çekmek amacıyla literatürdeki bilgiler detaylı bir şekilde derlenmiştir.